Raport CSR Ekstraklasy 2024/2025 ujawnia rekordowy wzrost odpowiedzialności klubów
Przedstawiamy kolejną, już ósmą edycję kompleksowej oceny odpowiedzialności klubów PKO BP Ekstraklasy. Raport „Analiza odpowiedzialności klubów PKO BP Ekstraklasy za sezon 2024/2025” obejmuje niemal rok analiz i ponad 120 wskaźników, które pozwoliły zdiagnozować, jak rozwija się odpowiedzialność społeczna, środowiskowa, finansowa i organizacyjna polskich klubów.
Tegoroczne wyniki pokazują, że proces zmian w klubach wyraźnie przyspiesza, a piłkarska Ekstraklasa staje się coraz bardziej świadoma roli, jaką odgrywa w swoim otoczeniu. Badanie powstało przy wsparciu Narodowego Instytutu Wolności (program PROO) i jest efektem współpracy ISG, Sportimpakt oraz Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego.
Najwyższy wynik w historii – silny impuls rozwojowy w obszarze odpowiedzialności
Średnia ocena klubów wyniosła 39%, co oznacza najwyższy rezultat w ośmioletniej historii badania. To znaczący wzrost względem poprzednich edycji i sygnał, że w polskich klubach rośnie świadomość potrzeby systemowych działań CSR oraz dobrego rządzenia.
Największą zmianę widać w dwóch obszarach:
- obszar społeczeństwo – 49% (wzrost z 36%),
- obszar rządzenie – 45% (wzrost z 33%).
Tendencje te wynikają z szeregu czynników: od uporządkowania polityk dotyczących ochrony małoletnich, przez publikację regulaminów i procedur, po wdrażanie bardziej przejrzystych zasad organizacyjnych. Wiele klubów znacznie lepiej komunikuje również swoje działania, co przekłada się na większą transparentność.
W obszarze środowiska ocenę odnotowano na poziomie 23% — wynik stabilny, ale pokazujący, że to wciąż najsłabiej rozwinięty element odpowiedzialności.
Liderzy odpowiedzialności: Widzew Łódź i nowi pretendenci do miana najbardziej dojrzałych klubów
Po raz trzeci z rzędu liderem odpowiedzialności został Widzew Łódź. Klub imponuje nie tylko skalą działań, ale także wdrażaniem polityk, standardów i dokumentów strategicznych, które w polskim sporcie nadal należą do rzadkości. Widzew zanotował najwyższe oceny we wszystkich trzech głównych obszarach CSR i poprawił swoje wyniki względem poprzedniego sezonu.
Tuż za liderem znalazły się:
Cracovia – która wykazała się szerokim zaangażowaniem w działania społeczne, profesjonalizacją procesów oraz coraz większym naciskiem na edukację i równowagę płci.
Lechia Gdańsk – wyróżniająca się zaawansowanym systemem ochrony dzieci, przejrzystością procedur i rosnącą dbałością o zarządzanie organizacyjne.
Istotny progres zauważono również w Lechu Poznań, Piaście Gliwice i Puszczy Niepołomice.
Nowość: analiza odpowiedzialności finansowej klubów
Po raz pierwszy raport uwzględnia obszar zrównoważonego zarządzania finansami, co stanowi znaczące poszerzenie metodologii. Celem było określenie kondycji finansowej klubów na podstawie czterech kluczowych wskaźników dotyczących m.in. płynności, przepływów operacyjnych oraz struktury kapitału.
Najważniejsze wnioski:
- Widzew Łódź jako jedyny spełnia wszystkie cztery wskaźniki.
- Pięć klubów nie spełnia żadnego z kryteriów, co może wskazywać na trudną sytuację finansową.
- Najrzadziej spełnianym wskaźnikiem jest „balans finansowy”, co oznacza, że wiele klubów wciąż wydaje więcej, niż zarabia.
- Tylko pięć klubów generowało dodatnie przepływy operacyjne w przynajmniej dwóch z trzech ostatnich sezonów.
Odpowiedzialność finansowa była do tej pory obszarem marginalizowanym, choć to ona bezpośrednio wpływa na potencjał klubów do działań społecznych, sportowych i organizacyjnych. Analiza może stać się punktem wyjścia do szerszej dyskusji o stabilności finansowej polskiej piłki.
Kluczowe trendy: inkluzywność, edukacja, transparentność
Analiza pokazuje kilka szczególnie dynamicznych trendów, które definiują rozwój klubów w sezonie 2024/2025:
1. Wzrost znaczenia ochrony małoletnich
To najbardziej spektakularna poprawa. Kluby masowo wprowadziły i opublikowały regulaminy, kodeksy zachowań, procedury oraz informacje o osobach odpowiedzialnych za bezpieczeństwo dzieci i młodzieży. To fundament budowania zaufania społecznego oraz profesjonalizacji akademii.
2. Silny zwrot ku edukacji i promocji zdrowia
W obszarze społeczeństwa najwyższe wzrosty dotyczą:
- promocji zdrowia i profilaktyki,
- promocji sportu powszechnego,
- równowagi płci
- oraz komunikacji o zasadach fair play.
To pokazuje, że kluby coraz lepiej wykorzystują swój społeczny zasięg.
3. Profesjonalizacja struktur i procedur
Coraz więcej klubów:
- publikuje sprawozdania finansowe,
- opisuje strukturę właścicielską,
- wdraża kodeksy etyczne,
- ujawnia uzasadnienia decyzji zarządczych.
To krok w stronę europejskich standardów dobrego rządzenia.
Jak powstawał raport?
Badanie obejmuje:
- 127 wskaźników CSR,
- trzy obszary odpowiedzialności społecznej: społeczeństwo, środowisko, rządzenie,
- nowy obszar odpowiedzialności finansowej,
- indywidualne analizy każdego klubu prowadzone przez minimum dwóch badaczy.
Każdy klub otrzymał możliwość weryfikacji wstępnych ocen i dostarczenia dodatkowych materiałów — to standard zwiększający precyzję i rzetelność raportu.
Wnioski: Ekstraklasa dojrzewa, ale potrzebuje kolejnych kroków
Raport 2024/2025 pokazuje, że:
- polskie kluby są coraz bardziej świadome swojej odpowiedzialności,
- w wielu obszarach zachodzi szybka modernizacja,
- a najistotniejszym wyzwaniem pozostaje środowisko i odpowiedzialność finansowa.
Długofalowa zmiana wymaga dalszej edukacji, wdrażania mierzalnych celów środowiskowych oraz konsekwentnych procedur w obszarze dobrego rządzenia.
Pełny raport
Zapraszamy do zapoznania się z pełnym dokumentem przedstawiającym wyniki analizy, metodologię, porównania wieloletnie oraz najlepsze praktyki klubów.
Kontakt w sprawie raportu:
dr Paweł Zembura – pz@govsport.eu
Sfinansowano ze środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Rządowego Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich PROO na lata 2018-2030″.
Data podpisania umowy: 06.06.2025 r. Wartość dofinansowania: 200 000zł.
